Factsheet Lerende Praktijken

Binnen het VMBO Sportlab zijn in verschillende lerende praktijken praktijkgericht onderzoek en experimenten uitgevoerd om sport- en beweegaanbod beter te laten aansluiten bij VMBO-jongeren. Deze factsheets bundelen de belangrijkste inzichten uit die praktijken en laten zien wat werkt in de dagelijkse school- en wijkcontext.

De factsheets bieden concrete lessen en aanbevelingen op het gebied van jongerenparticipatie, methodische aanpak en het creëren van een beweegvriendelijke omgeving. Ze zijn bedoeld als inspiratie en ondersteuning voor professionals die willen bijdragen aan meer, leuker en duurzamer bewegen onder VMBO-leerlingen.

Wat gebeurt er als je VMBO-leerlingen écht laat meedenken?

Deze factsheet laat zien hoe jongeren zelf sport- en beweegactiviteiten vormgeven wanneer zij daar de ruimte en begeleiding voor krijgen. Door co-creatie, creatieve werkvormen en een veilige setting ontstaan ideeën die beter aansluiten bij hun leefwereld. De belangrijkste les: jongeren willen meedenken én meedoen, mits er duidelijke structuur en positieve begeleiding is.

Wat werkt in de praktijk?

Deze factsheet bundelt de belangrijkste methodische lessen uit het VMBO Sportlab. De resultaten laten zien dat variatie, keuzevrijheid en persoonlijke begeleiding cruciale ingrediënten zijn voor succesvol sport- en beweegaanbod. Door jongeren stap voor stap te betrekken en professionals ruimte te geven voor maatwerk, ontstaat aanbod dat niet alleen leuk is, maar ook duurzaam wordt gebruikt.

Hoe ziet een schoolplein eruit dat uitnodigt tot bewegen?

In deze factsheet delen leerlingen hun ervaringen en ideeën voor een beweegvriendelijker schoolplein. Zij benadrukken het belang van sociale veiligheid, variatie en plekken om samen te bewegen én te ontspannen. Door leerlingen actief te betrekken bij het ontwerp ontstaan concrete en haalbare verbeteringen die zorgen voor meer beweging, meer plezier en meer betrokkenheid.

Factsheet Lerende Praktijken Topscore Fit en SEC i.s.m. UMC Utrecht

In werkpakket 2 van het VMBO Sportlab wordt praktijkgericht onderzoek uitgevoerd om de praktijk te verbeteren en ervoor te zorgen dat meer jongeren met een vmbo-achtergrond voldoende bewegen. Twee van de lerende praktijken binnen dit werkpakket zijn Team Sportservice Amsterdam (TSA) en het Sport Expertise Centrum (SEC) in Oss. Beide organisaties bevorderen sport en beweging door ondersteuning te bieden aan sportverenigingen en door sport- en beweegactiviteiten te organiseren voor alle leeftijden, met speciale aandacht voor (vmbo-)leerlingen in het voortgezet onderwijs.

Topscore Fit: Samenwerking TSA en UMC Utrecht

In het voorjaar van 2024 hebben TSA en UMC Utrecht een evaluatie uitgevoerd onder vmbo-jongeren over het programma Topscore Fit. Dit naschoolse programma is specifiek gericht op vmbo-jongeren die onvoldoende bewegen en geen lid zijn van een sportvereniging. De verkregen inzichten worden gebruikt om het programma verder te ontwikkelen en verbeteren.

Ook is er in het voor- en najaar van 2024 een kleinschalig verkennend onderzoek uitgevoerd naar de vraag of vmbo-studenten na deelname aan Topscore Fit structureel zijn gaan sporten en bewegen, en wat hen daarbij wel of juist niet heeft geholpen. De resultaten van dit onderzoek, evenals de daaropvolgende aanbevelingen voor de praktijk, zijn weergegeven in onderstaande infographic.

Buitenschools Sportaanbod SEC: Samenwerking SEC en UMC Utrecht

Eveneens in het voorjaar van 2024 heeft het SEC, in samenwerking met UMC Utrecht, onderzoek gedaan naar de sport- en beweegbehoeften van vmbo-jongeren. Deze inzichten dienen als basis voor de ontwikkeling van een nieuw naschools sport- en beweegprogramma.